[quote:7e92a8e031][size=9:7e92a8e031]NOC ¯YWYCH TRUPÓW 

(Night of The Living Dead)
horror, USA, 1968, 92 min 

re¿yseria: George A. Romero 
obsada: Duane Jones, Judith O'Dea, Karl Hardman, Marilyn Eastman 


premiera w ale kino!: 31 pa¼dziernika 2007 
najbli¿sze emisje: 31 pa¼dziernika, ¶roda, godz. 21:30
 


W 1968 roku "Noc ¿ywych trupów" wstrz±snê³a Ameryk±. To jeden z tych wyj±tkowych filmów, których rewolucyjny potencja³ zdolny jest zmieniaæ schematy kina. Nakrêcony za ¶mieszne pieni±dze na czarno-bia³ej ta¶mie przez zupe³nie nieznanego re¿ysera film zrewolucjonizowa³ horror, staj±c siê jednym z najwa¿niejszych tytu³ów w historii gatunku.

Tajemnicze promieniowanie wywo³uje przera¿aj±cy fenomen: niedawno zmarli ludzie wstaj± z grobów i powracaj± do ¶wiata ¿ywych - jako ¿ywi±ce siê ludzkim miêsem zombi. Osaczona przez "¿ywe trupy" dziewczyna znajduje schronienie w domu na odludziu. Spotyka tu innych uciekinierów: m³odego czarnoskórego mê¿czyznê, dwoje nastolatków i ma³¿eñstwo, którego córka zosta³a pogryziona przez zmar³ych. Garstka bohaterów broni desperacko oblê¿onego przez zombi domu, wyczekuj±c ratunku. Ten nadejdzie o ¶wicie, nie dla wszystkich jednak odsiecz bêdzie koñcem koszmaru. 

Fenomen tego arcydzie³a horroru jest tym bardziej niezwyk³y, ¿e "Noc..." powsta³a jako niezale¿na produkcja, zrealizowana przy minimalnym bud¿ecie przez 28-letniego debiutanta. GEORGE A. ROMERO zajmowa³ siê wcze¶niej krêceniem filmów o¶wiatowych i instrukta¿owych krótkometra¿ówek dla przemys³u. Dziêki "Nocy..." wszed³ do historii kina i otworzy³ sobie wrota do wielkiej kariery, choæ pó¼niejsze losy filmowca, który nie potrafi³ przystosowaæ siê do Hollywoodzkiego systemu produkcji, by³y raczej dziejami wzlotów i upadków, ni¿ pasmem sukcesów. 

Romero pogwa³ci³ niemal wszystkie regu³y, które w latach 60. obowi±zywa³y w kinie grozy. Jak na standardy epoki, film by³ szokuj±co brutalny. Wa¿niejszy by³ jednak realistyczny ton opowie¶ci. "Noc ¿ywych trupów" to obraz surowy, niemal ascetyczny, wygl±daj±cy jak fabularyzowany dokument. Tradycyjne horrory przypomina³y czêsto ba¶nie. Tymczasem akcja "Nocy..." toczy siê nie w mitycznej Transylwanii, lecz w Pensylwanii lat 60.; w tle wydarzeñ majaczy widmo wojny wietnamskiej, konfliktów rasowych i napiêæ spo³ecznych wstrz±saj±cych ówczesn± Ameryk±. 

W opowie¶ci o ¿ywych trupach nie bez racji dopatrywano siê politycznej metafory. Wykorzystanie horroru jako narzêdzia krytyki spo³ecznej by³o w latach 60. zupe³n± nowo¶ci±. Jedn± z wielu regu³ pogwa³conych przez Romero, by³o wybranie na g³ównego bohatera pozytywnego czarnoskórego mê¿czyzny. Znamienne, ¿e ów bohater dziêki zimnej krwi i odwadze uchodzi ca³o z r±k (a w³a¶ciwie z zêbów) zombi - po to tylko, by zostaæ zabitym przez bia³ych "wybawców". 

Z "Nocy ¿ywych trupów" pozostaj± w pamiêci wstrz±saj±ce obrazy: zastêpy o¿ywionych fataln± si³±, niezdarnie krocz±cych zmar³ych, widok dziewczynki ucztuj±cej na zw³okach ojca, ale równie¿ scena porannego polowania na b³±kaj±ce siê po polach zombi, które w ¶wietle dnia trac± wiele ze swej grozy, z oprawców zmieniaj± siê w bezwolne, pozbawione ¶wiadomo¶ci ofiary. Mit zombi, kojarzony do tej pory niemal wy³±cznie z kultem voodoo, by³ znany oczywi¶cie wcze¶niej, ale dopiero dziêki "Nocy..." zaj±³ trwa³e miejsce w masowej wyobra¼ni. 

Film, pocz±tkowo fatalnie przyjêty przez zaskoczon± krytykê, zacz±³ z czasem zdobywaæ status dzie³a kultowego i miêdzynarodowe uznanie. Sam Romero jeszcze kilkakrotnie wraca³ do tematu ¿ywych trupów, przede wszystkim jednak doczeka³ siê niezliczonych na¶ladowców i epigonów, za¶ jego zombi na dobre zago¶ci³y w mitologii kina grozy. Od czasu "Nocy ¿ywych trupów" przesta³o ono przypominaæ bajki i nabra³o niepokoj±cego realizmu, a miejsce niepodzielnie króluj±cych do tej pory w horrorach wampirów zajê³y rozs³awione przez George A. Romero zombi. 

[/size:7e92a8e031][/quote:7e92a8e031]